Projekty

powrót

Jakie wyzwania stoją obecnie przed neurologią w Polsce w kontekście starzejącego się społeczeństwa? Czy pacjenci mają odpowiedni dostęp do terapii i leków, których potrzebują?

W dniu 27 maja 2025 r. w Instytucie Psychiatrii i Neurologii odbył się panel ekspercki „Stan obecny i wyzwania polskiej neurologii w kontekście starzejącego się społeczeństwa” zorganizowany przez Instytut Rozwoju Spraw Społecznych.

Uroczystego otwarcia dyskusji panelowej dokonał Jakub Gołąb – prezes Instytutu Spraw Społecznych.

„Choroby neurologiczne, takie jak choroba Alzheimera, Parkinsona czy udary mózgu (…) obejmują nie tylko wydatki na leczenie, rehabilitację i leki, ale również koszty pośrednie, takie jak utrata produktywności opiekunów czy konieczność wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. To jedno z najpoważniejszych wyzwań współczesnej medycyny i kluczowy obszar polityki zdrowotnej w Polsce” – mówił Jakub Gołąb.

Przemówienie wprowadzające do dyskusji wygłosił Piotr Nowicki – dyrektor Instytutu Psychiatrii i Neurologii. Zaznaczył, że potrzeba rozwoju opieki neurologicznej dotyczy zarówno infrastruktury, jak i kadr.

„Jako placówka zajmująca się neurologią na poziomie ostrym i planowym widzimy, jak rośnie liczba przypadków. Jeśli nie zostaną wdrożone zmiany organizacyjne i finansowe, system może się załamać” – ostrzegał dyrektor IPIN Piotr Nowicki.

Podczas dyskusji panelowej szczególną uwagę zwrócono na chorobę Parkinsona, w świetle rosnących wyzwań stojących przed pacjentami, zwłaszcza w kontekście programu lekowego B90.

Zaproszeni goście zwracali uwagę nie tylko na dostępność terapii, ale również potrzebę zmian systemowych.

Prof. Karaszewski mówił o zmianach, które już się dzieją:

„Wspólnie z resortem zdrowia pracujemy nad nową umiejętnością w neurologii: medycyną udaru mózgu, poprawiamy ścieżki pacjenta i dążymy do odwrócenia piramidy świadczeń. Ale to wymaga inwestycji i odwagi decyzyjnej.”

Wojciech Machajek, prezes Fundacji Chorób Mózgu, który zaapelował o równość dostępu do leczenia:

„Na papierze są 24 ośrodki leczenia Parkinsona, ale w rzeczywistości tylko część działa aktywnie. To nie tylko brak środków, ale też brak woli systemowej, słabe zainteresowanie”.

„Proszę, byśmy nie byli obojętni na tę sytuację, jaka jest w chorobach mózgu w Polsce… Jeśli przegapimy te problemy, to naprawdę dzieci i wnuki nam nie darują” – apelował Wojciech Machajek.

Potwierdził to ekspert systemu ochrony zdrowia Krzysztof Łanda:

„W Polsce nasi pacjenci mają problem z dostępem do lekarzy. Jeżeli on już trafi rzeczywiście pod opiekę, to jest dobrze zaopiekowany. Ale problemem jest dostępność, a więc wszechobecne kolejki do świadczeń”.

Ministerstwo Zdrowia reprezentował zastępca dyrektora Departamentu Polityki Lekowej i Farmacji Mateusz Oczkowski, który zapowiedział nowe otwarcie w oferowaniu programów lekowych pacjentom:

„Trzeba stworzyć bardziej przyjazną strukturę obsługi programów lekowych, żeby pacjenci mogli lepiej korzystać z terapii”.

Uczestnicy przyjęli z zadowoleniem, że punkt widzenia podziela również przedstawiciel Rzecznika Praw Pacjenta – Jakub Adamski, dyrektor Departamentu Współpracy Rzecznika Praw Pacjenta.

„Podstawowym problemem jest wzrost nierówności dostępu do świadczeń dla pacjentów, szczególnie w kontekście starzejącego się społeczeństwa – mówił, podkreślając powagę wyzwania w postaci zapewnienia dostępu do leczenia pacjentom neurologicznym, w szczególności pacjentom leczonym na chorobę Parkinsona. – W neurologii widzimy, że coraz większa grupa pacjentów zostaje na uboczu, ponieważ nie wszyscy mają dostęp do specjalistycznych ośrodków”.

W dyskusji panelowej wzięli udział:

– Prof. Bartosz Karaszewski – konsultant krajowy w dziedzinie neurologii, Przewodniczący Komitetu Nauk Klinicznych Polskiej Akademii Nauk, Kierownik Zakładu Neurologii GUMed oraz Kierownik Kliniki Neurologii Dorosłych w Uniwersyteckim Centrum Klinicznym w Gdańsku
– Prof. Halina Sienkiewicz-Jarosz – Przewodnicząca Krajowej Rady Neurologii, Prezes-elekt Polskiego Towarzystwa Neurologicznego, Kierownik I Kliniki Neurologii w Instytucie Psychiatrii i Neurologii, były Dyrektor Instytutu (2020–2023)
– Prof. Alina Kułakowska – Prezes Polskiego Towarzystwa Neurologicznego, Zastępca Kierownika Zakładu Neurologii Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku
– Prof. Dariusz Koziorowski – Kierownik Kliniki Neurologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego z siedzibą w Mazowieckim Szpitalu Bródnowskim
– Mateusz Oczkowski – Zastępca Dyrektora Departamentu Polityki Lekowej i Farmacji, Ministerstwo Zdrowia
– Krzysztof Landa (Łanda) – Ekspert ds. systemu ochrony zdrowia, były podsekretarz stanu w Ministerstwie Zdrowia (2015–2017)
– Dr Kasia Smilowska MD, PhD – neurolog
– Dr Urszula Wyrwińska – Prezes Stowarzyszenia na Rzecz Osób z Chorobą Parkinsona i Zaburzeniami Neurodegeneracyjnymi oraz ich Opiekunowie, Park On
– Joanna Bogdanowicz-Antos, Prezes, Fundacja Zdrowego Postępu
– Wojciech Machajek – Prezes Zarządu, Fundacja Chorób Mózgu
– Jakub Adamski – Dyrektor Departamentu Współpracy, Rzecznik Praw Pacjenta

W niedalekiej przyszłości zostanie opublikowany obszerny raport ekspercki podsumowujący dyskusję i przedstawiający kluczowe zalecenia.